წყარმალუ: შხვანერობა გჷნოჯინეფს შქას

ჭ.რ.
ვარე რედაქტირაფაშ რეზიუმე
ჭ.რ.
ჭ.რ.
წყარმალუს უღუ '' ოდუდე'' — აბანი, სოჸურეშეთ იჭყაფუ, დო ''აკაკათაფუ'' — აბანი, სოდეთ თინა [[ზუღა]]ს, [[ტობა]]ს ვარა შხვა წყარმალუს ახოლუ. წყარმალუ, ნამუთ უოშქარუეთ აკათუ ზუღას, ტობას, [[ჭყონჭყო|ჭყონჭყოს]] ვარა ქვიშეფს მიშმადინუ — '' თარი წყარმალუ რე''. წყარმალუს აკათუ ნოჸელეფი.
 
თარი წყარმალუ მუში ნადუეფწკჷმა ართო აკმოქიმინჷნს წყარმალუეფიშ სისტემას. სქირონაშ ჯიდოხი, სოჸურეშეთ წყარმალუშ სისტემა წყარს ეკოროფუნს, რე წყარმაშაყარუ აუზიღანჩო. თენა დო ვარ თი წყარმალუშ სისტემაშ წყარმაშაყარუ აუზისღანჩოს, ნამუთ შხვა წყარმალუეფიშ სისტემეფშე გჷმორთილიე წყარგჷმართალეფით, ჯოხო ''წყარმალუშ აუზიღანჩო''.
 
წყარმალუ [[ლეხერი|ლეხერს]] მეურს. ლეხერიშ ჯინც არძაშე უდაბალაშ ნორთი რე [[კალაპოტი]], ოდო თი თია, ნამუთ ხვალე წყარალაშ ბორჯის იფორუ წყარით — [[ჭალე|ჭალე]] რე. ოდუდეშ დო ნადუშ სიმაღალეფიშ შხვაობას [[წყარმალუშ ლაფა]] ჯოხო.
წყარმალუ გარემოშ შანულამი ელემენტეფიე: სიგჷრძა, სიგანა, სიტომბა, წყარიშ დონე, ხჷრჩუაშ ნჭება, წყარიშ დო ნაღელიშ ხარჯი. რელიეფიშ ოსქვებურო რსებენს [[გვალა|გვალაშ]] დო [[დჷკი|დჷკიშ]] წყარმალუ. გვალაშ წყარმალუ მეურს ცორქო დო ტომბა ლეხერს, გჷშმეგორუ ჩხორჩხოლი დინაფათ, კალაპოტი ჭოროამი უღუ დო ორჩქინანს წყარგელაფუეფს. დჷკიშ წყარმალუ განიერი, ჯგირო გჷმომუშებულ ლეხერს მეხჷრჩანს, კალაპოტი ღიროკილი დო ჩხვინჩხვალი უღუ, გეკინალა — უშანულამე , ულა — წყჷნარი.
 
წყარმალუშ ხასიათი დო გოვითარაფა მებუნაფილი რე [[კლიმატი]], [[რელიეფი]], გეოლოგიური სტრუქტურა დო აუზიშღანჩოშ სიდიდაშა. კუნტახანური, სეზონური წყარმალუეფს უედეფს უძახჷნა (არაბულო Wadi). თინეფი აშაძუნა [[საჰარა|საჰარას]] დო მეთე კლიმატური პიჯალეფიშ რეგიონეფს. თინეფიშ კალაპოტეფი სქჷრიე, იფშაფუ ხვალე დიდი ჭვემეფიშ უკული.
 
დიხაუჩაშ ჟიდოხის წყარმალუეფი ვაართმანგურო რე გორთილი. წყარმალუეფიშ რშვილი შხირი რე მირყას ლამე აკანეფს დო იმარჩხებუ ჰავაშ სისქირუეშ რდუალაშ ოსქვებურო. ტიოზის ხვალე კუნტახანური (ეპიზოდური) დო ტრანზიტული წყარმალუეფი რე. დიხაუჩაშ თარი წყარგჷმართალი კონტინენტეფიშ ჟიდოხის ჟირ ჯინჯიერი აუზო რთჷნს: ატლანტიკურ-არქტიკული აუზიშღანჩოშ წყარი აკათუ ატლანტიშ დო ოორუეშ ჸინუამ ოკიანეეფს, წყჷნაროკიანური აუზიშღანჩოშ — წყჷნარი დო ინდოეთიშ ოკიანეეფს.მაართა აუზიშღანჩოშ გიმნაველი ბრელით უმოსი რე, ვინდარო მაჟირაშ.
 
წყარმალუეფი ირდუ ჭვემაშ თჷრიშ, ჯიშთური დო დიხაშთუდოლენი წყარით, წყარმალუეფიშ რდუალა უმოსო აკოწყორილიე (სამანგათ, წყმ. რიონი თუდოლენს ჭვემაშ წყარით ირდუ, ჟიმოლენს — თჷრიშ დო ჯიშთური წყარით). რდუალაშ მუშობურობაშ მეჯინათ დოდგინელი რე წყარმალუშ წყარიშ რეჟიმიშ სუმი ჯინჯიერი ფაზა: წყარალა — ჯიშთური წყარით მარდუ წყარმალუეფიშ ზარხულიშ ხანდარა, მაღალი დონეეფი, კანკალეშა თინეფიშ ძგალეფშა გინულა; წყარმოლაფა — თქორშოთ ვარა თჷრიშ ნჭებულ წირიდუათ გიშაჭანაფილი წყარმალუშ წყარიანობაშ ართი ჰალამო რდუალა; წყარმორჩილობა — წყარიშ რგილი პერიოდის უმოსო დიხაშთუდონი წყარით რდუალაშა გინულათ გოპიჯალაფირი წყარიშ დაბალი დონე დო მორჩილი ხარჯი (ვანორკებუ 10 დღა-სერიშ მალობას). ზომიერი დო რგილი ორტყაფუშ წყარმალუეფს ახასიათენს ჸინუამი მოლინეფი: გაძგიფვა; სალარჩიხილი, ჸინიშულა დო შხვა.