ბირთვული ანჯარი (ვარ-და ატომური ანჯარი, გვირზილური ანჯარი) – ფინდიხა მონწყილობა, ნამუშ ენერგიაშ წყუს წჷმარინუანს ბირთვული რეაქცია. თე რეაქცია ირთუ ჟირ კლასო:

  1. ატომიშ გვირზილეფიშ დორთუალა
ატომური ბომბიშ ფინდიხუა ნაგასაკის. 1945

თე კლასის გჷმირინუაფუ მონკა ელემენტიშ გვირზილიშ ფერეგუაშ ეფექტი, ნამუშ შედეგო გჷთმიჭყაფუ ჟირი ელაზჷმაფათ ქექე ელემენტიშ გვირზილი. მონკა ელემენტეფო, მუჭოთ წესი გჷმირინუაფუ ურანი დო პლუტონიუმი. გვირზილური (ბირთვული) რეაქციაშ ათე კლასი გეპონუ თ.ჯ. წონაშ დეფიციტიშ პრინციპის. ათე პრინციპი ეჭარჷ აინშტაინქ ფარდობითობაშ სპეციალურ თეორიას. თინა გურიშხონარენს გევენჯის: ატომიშ გვირზილიშ აკმადგინალი სუბელეფიშ ენერგია, მუჟამსჷთ თინეფი გვირზილური (ბირთვული) ვეშ ჟიგაულათ ართიანწკჷმა რენა მერსხილ დგომარობას მერკე რე ვინდარო თე სუბელეფიშ ენერგიეფიშ აკნაძინა, მუჟანსჷთ თინეფი რენა დუდიშულ, უმურსხუ დგომარობას. თე რეაქციაშ ოკეთებელო უციო რე მუსხირენი პიჯალაშ თხილუა. ოფინთიხე ნიფთიარობა (ურანი ვარ-და პლუტონიუმი. შილებე შხვა ნიფთიარობეფიშ გჷმორინაფათ, მარა ნთელ რანწკი კაჭულეფიშ გეშა, ანჯარს გჷმირინუაფუ ხვალე თე ჟირი) იხასიათებუ თ.ჯ. კრიტიკული მასათ. თენა შანენს, ნამ-და გვირზილურ რეაქციას ოკათუ ნიფთიარობაშ დისკრეტული მასეფი.

2. ატომიშ გვორზილეფიშ სინთეზი
ათე კლასის თერმოგვირზილური რეაქცია ჯოხო დო თის გიმირინუაფუ ქექე ელემენტიშ გვირზილეფიშ სინთეზიშ ეფექტი, ნამუშ უკულით გჷთმიჭყაფუ ართი ელაზჷმაფათ მონკა ელემენტიშ გვირზილი. ქექე ელემენტო გჷმირინუაფუ წყარბადიშ გვირზილი. თე კლასით გეპონუ მასაშ დეფიციტიშ პრინციპის. ათე რეაქციას გჷმირინუაფუ წყარბადიშ იზოტოპეფი, დეიტერიუმი - "მონკა წყარი" ვარ-და ტრიტიუმი - "ჟიმონკა წყარი". წყარბადიშ გვირზილი თარო წჷმარინუანს ართ ცალ პროტონს. თიში იზოტოპი დეიტერიუმი რე ართი პროტონიშ დო ართი ნეიტრონიშ კარუა. წყარბადიშ იზოტოპი ტრიტიუმი რე ართი ცალი პროტონიშ დო ჟირი ნეიტრონიშ კარუა. ათე იზოტოპეფი ოშა-გოშათ აფხვადუნა ორთას დო თინეფიშ მუზმარენ მუდანობაშ მეღება ურთულაში ტექნოლოგიური ოკითხირე რე. რეაქციაშ არზი რე გევენჯის: წყარბადიშ გვირზილეფს მითმიაჩამუ თიშმაიდა ენერგია, ნამ-და ურთიართ აკორაგვაფაშის თინეფი გინმულა ბირთვული ვეშ აწორინალაშა დო ინონჭირელი რენა თიშით, მუთმოხვადუ გვირზილეფიშ სინთეზი, მიიღებუაფუ ჰელიუმიშ გვირზილი. ათე რეაქციაშ ბორჯის გჷმიდუდიშულებუ ნეიტრონი. ათე რეაქციაშ ბორჯის გიმულირი ენერგია მუსხირენ წორორანწკო უმოსი რე გვირზილეფიშ ფერეგუაშ რეაქციაშ ენერგიაშე. თე რეაქციაშო ოხვილური ენერგიაშ მიოღებელო მუშა ელემენტის (წყარბადის) ინმახუნუანა გვირზილურ ფინდიხუაშ ეპიცენტრის.

რესურსეფი ინტერნეტისრედაქტირაფა

ვიკიოწკარუეს? რე ხასჷლა თემაშენ: