ნიკოლაი ვასილიშ სქი გოგოლი (უკრ. Мико́ла Васи́льович Го́голь, რუს. Никола́й Васи́льевич Го́голь, დაბადებაშ გვარი Яновский; დ. 20 მელახი [1 პირელი], 1809, ველიკი-სოროჩინცი, პოლტავაშ გუბერნია, რუსეთიშ იმპერია — ღ. 21 ფურთუთა [4 მელახი], 1852, მოსკოვი, რუსეთიშ იმპერია) — რუსი ჭარუ, ნოველისტი დო დრამატურგი.

ნიკოლაი გოგოლი
N.Gogol by F.Moller (1840, Tretyakov gallery).jpg
დაბადებაშ თარიღი:

20 მელახი, 1809
[1 პირელი]

დაბადებაშ აბანი:

ველიკი-სოროჩინცი, პოლტავაშ გუბერნია, რუსეთიშ იმპერია

ღურაშ თარიღი:

ფურთუთა 21, 1852 (42 წანერი)
[4 მელახი]

ღურაშ აბანი:

მოსკოვი, რუსეთიშ იმპერია

ერუანობა:

რუსი

საქვარუა:

ჭარუ, ნოველისტი, დრამატურგი

პერიოდი :

1827—1852

Magnum opus:

ონჯუეფი დიკანკაშ ფერმაშ გოხოლუას (1831-1832)
მირგოროდი (1835)
რევიზორი (1836)
პეტერბურგიშ თხობელუეფი (1833–1842)
ღურელიშ შურეფი (1842)

ჟანრი:

დრამა, პროზა

ნინა:

რუსული ნინა

ხეშმოჭარუა

ნიკოლაი გოგოლი ერუანობათ უკრაინალი რდჷ მარა რუსულ ნინაშა ჭარუნდჷ. უძახჷნა თეხანური რუსული რეალიზმიშ მუმას. გოგოლი რდჷ მაართა რუსი ჭარუ, ნამუთ რუსული ცხოვრებაშ წესის აკრიტიკენდჷ. გოგოლი რუსი ავტორეფიშე ართ-ართი მაართა რდჷ, ნამუქჷთ გროტესკიშ სტილი გიმირინუ მუშ ნაწარმებეფს ("ჩხვინდი", "ნევსკი პროსპექტი", "პალტო" დო შხვა). ჸათე ნაწარმებეფი, თაშნეშე "ხანგა კოჩიშ დღარეფი", პროტო-სიურრეალისტური ხასიათიში რე. რუსი ლიტერატურული კრიტიკოსიშ ვიქტორ შკლოვსკიშ აზრით გოგოლიშ ჭარალუაშ სტილი უმოსო მოგენს დეფამილირიზაციას (რუს. остранение). გოგოლიშ ორდოიანი ნახანდეფიშა დიდი გოლინა იღვენუ უკრაინულ ტრადიციეფქ, ფოლკლორქ დო კულტურაქ ("ონჯუეფი დიკანკაშ ფერმაშ გოხოლუას"). თიში გვიანო პერიოდიშ ნაჭარეფი უმოსო სატირული ხასიათიშ რე დო ეთმოჭარუნს პოლიტიკურ კორუფციას ("რევიზორი", "ღურელიშ შურეფი"). გოგოლიშ ართი-ართი პოპულარული დო შინელი თხობელუა რე "ტარას ბულბა", ნამუქჷთ 1835 წანას გიშართჷ, "მირგოროდი"-შ კათელს. თხობელუა ისტორიული რე დო ეთმოჭარუნს უკრაინალი კაზაკეფიშ რინას დო თინეფიშ ლჷმას პოლონარეფიწკჷმა.

გოგოლიშ ლიტერატურულ ნახანდეფს დიდი შანულობა უღუდჷ რუსული ლიტერატურაშო. გოგოლიშ ლიტერატურული ტალანტის დო თიში გოლინას აღიარენდეს მიხეილ ბულგაკოვი, თეოდორ დოსტოევსკი, რიუნოსკე აკუტაგავა, მიხეილ სალტიკოვ-შჩედრინი, ფლანერი ო’კონორი, ფრანც კაფკა დო შხვეფი.

ლიტერატურარედაქტირაფა

  • Erlich V. Gogol. — New Haven, 1969.
  • Fanger D. The creation of N. Gogol. — Cambridge (MA), 1979.

რესურსეფი ინტერნეტისრედაქტირაფა