ნობელიშ პრემია: შხვანერობა გჷნოჯინეფს შქას

ვარე რედაქტირაფაშ რეზიუმე
ჭ.რ.
[[File:Nobel Prize Diploma Fritz Haber 1918.JPG|thumb|ნობელიშ ლაურიატიშ დიპლომი 1918]]
'''ნობელიშ პრემია''' <ref>ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, გვ. 456, თბ., 1984 წელი.</ref> ირწანიერი საერთაშორისო პრემია რე. ჯოხო მოურსუ დუმარცხუაფალი შვედ ინჟინერიშ, ქიმიკოსიშ, გუმომგონებელიშ დო ჭარუშ ალფრედ ბ. ნობელიშ ჯოხოშე დო თიშ პატიცემაშ შინო.
 
'''ნობელიშ პრემია''' <ref>ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 7, გვ. 456, თბ., 1984 წელი.</ref> ირწანიერი საერთაშორისოოირქიანე პრემია რე. ჯოხო მოურსუ დუმარცხუაფალი შვედშვედი ინჟინერიშ, ქიმიკოსიშ, გუმომგონებელიშ დო ჭარუშ ალფრედ ბ. ნობელიშ ჯოხოშე დო თიშ პატიცემაშ შინო.
ნობელიშ ანდერძიშ მეჯინათ, თიშ ღურაშ უკული დოსკილადირი კაპიტალშე ოკო დორცხუაფუდუკო ნობელიშ პრემიაშ ფონდი. პრემია ერზიებუ რასაშ, ეროვნებაშ, სქესიშ დო სარწმუნოებაშ გიშუგორალო კანდიდატეფს ფიზიკაშ, ქიმიაშ, მედიცინა-ფილიზოლოგიაშ, მხტვრული ლიტერატურაშ დარგის უმნიშვნელოვანაშ დო უახალაშ მეჭირნაფაშენი. ნობელიშ პრემია აკმოდირთუ ოქროშ მედალიშე, ნამუსუთუ ეშახანტილი რე ნობელი, დიპლომიშე დო ჩეკიშე; თანხაშ მუდანობა დამოკიდებული რე ნობელიშ პრემიაშ ფონდიშ შემოსავლეფშა დო მუჭოთ წესინ 30-შე 70 ანთას დოლარშახ მერყევენს.
 
ნობელიშ ანდერძიშ მეჯინათ, თიშ ღურაშ უკული დოსკილადირი კაპიტალშე ოკო დორცხუაფუდუკოდორცხუაფედუკო ნობელიშ პრემიაშ ფონდი. პრემია ერზიებუ რასაშ, ეროვნებაშ, სქესიშ დო სარწმუნოებაშსარწუმოებაშ გიშუგორალოუგშუგორუო კანდიდატეფს ფიზიკაშ, ქიმიაშ, მედიცინა-ფილიზოლოგიაშ, მხტვრულიხანტური ლიტერატურაშ დარგის უმნიშვნელოვანაშუმნიშვნელუანაში დო უახალაშუახალაში მეჭირნაფაშენი. ნობელიშ პრემია აკმოდირთუ ოქროშორქოშ მედალიშე, ნამუსუთუნამუსუთ ეშახანტილი რე ნობელი, დიპლომიშე დო ჩეკიშე; თანხაშ მუდანობა დამოკიდებულიმებუნაფიული რე ნობელიშ პრემიაშ ფონდიშ შემოსავლეფშააორთიშა დო მუჭოთ წესინ 30-შე 70 ანთას დოლარშახ მერყევენსიძანძ.
ანდერძით ნობელიშ პრემიაშ გინოჩამაშ ალობა უღუ [[სტოკჰოლმი]]შ ომაფე მენცარობაშ აკადემიას ფიზიკა დო ქიმიაშ დარგის, მემორაიალური პრემია ეკომინიკაშ დარგის, კაროლინაშ ომაფე ომედიცინე - ქირურგიაშ ინსტიტუის სტოქჰოლმს - ფიზიოლოგიას დო მედიცინას, დო შვედეთის აკადემიას სტოკჰოლმის ლიტერატურაშ დარგის. ნორვეგიას ნობელიშ პრემიას მშვიდობაშ გამანგარებაშ დარგის ანიჭენს ნორვეგიაშ პარლამენტიშ მიერ დანიშნული ნობელიშ კომიტეტი. ნობელიშ პრემიას გინმოჩანა ინდივიდუალურო კათას დო ხვალე ართიშა; მარა რე გიშარკება წესიშე ხოლო: მარი სკლოდოვსკა-კიურიქ ნობელიშ პრემია ეჭოფუ ჟირშა - 1903 დო 1911 წანეფს. ნობელიშ პრემიაშ გინოჩამაშ ცერემონიალ ინწყუაფუ სტოკჰოლმის დო ოსლოს ირ წანაშ 10 [[ქირსეთუთა]]ს - ნობელიშ შურიშტებაშ დღას, ნამუთ ნობელიშ დღათ რე გუმოცხადებული. ნობელიშ პრემიაშ გინოჩამაქ დიჭყუ 1901 წანას, მუჟამს პრემიაქ გინაჩუ ვ. რენტგენს ფიზიკაშ დო ქიმიაშ დარგის. ათე ჩინებული კათაშა რე პრემია გინნაჩემუ:
 
ანდერძით ნობელიშ პრემიაშ გინოჩამაშ ალობა უღუ [[სტოკჰოლმი]]შ ომაფე მენცარობაშ აკადემიას (ფიზიკა დო ქიმიაშ დარგის, მემორაიალურიმემორიალური პრემია ეკომინიკაშ დარგის - 1968), კაროლინაშ ომაფე ომედიცინე - ქირურგიაშ ინსტიტუისინსტიტუტის სტოქჰოლმს - (ფიზიოლოგიას დო მედიცინას,) დო შვედეთის[[შვედეთი|შვედეთიშ]] აკადემიას სტოკჰოლმისსტოკჰოლმს ლიტერატურაშ დარგის. ნორვეგიას ნობელიშ პრემიას მშვიდობაშ გამანგარებაშგაბერჯეკებაშ დარგის ანიჭენს ნორვეგიაშ პარლამენტიშ მიერგეშა დანიშნულიშანელი ნობელიშ კომიტეტი. ნობელიშ პრემიას გინმოჩანა ინდივიდუალურო კათას დო ხვალე ართიშა; მარა რე გიშარკება წესიშე ხოლო: მარი სკლოდოვსკა-კიურიქ ნობელიშ პრემია ეჭოფუ ჟირშა - 1903 დო 1911 წანეფს. ნობელიშ პრემიაშ გინოჩამაშ ცერემონიალცერემონიალი ინწყუაფუ სტოკჰოლმის დო ოსლოს ირ წანაშ 10 [[10 ქირსეთუთა]]ს - ნობელიშ შურიშტებაშ დღას, ნამუთ ნობელიშ დღათ რე გუმოცხადებული. ნობელიშ პრემიაშ გინოჩამაქ დიჭყუ 1901 წანას, მუჟამს პრემიაქ გინაჩუ ვ. რენტგენს ფიზიკაშ დო ქიმიაშ დარგის. ათე ჩინებული კათაშა რე პრემია გინნაჩემუ:
<br />
 
'''ფიზიკაშ დო ქიმიაშ დარგის''': <br />
 
მ. პლანკიპლანკიშა - 1918 წ.
<br />
ა. აინშტაინცსაინშტაინშა - 1921 წ.
<br />
ნ. ბორიბორიშა - 1922 წ.
<br />
ე. რეზენფორდირეზენფორდიშა - 1908 წ.
<br />
ლევ ლანდაუსლანდაუსიშა - 1962 წ.
<br />
<br />
'''ფიზიოლოგიაშ დო მედიცინაშ დარგის''':
<br />
ი. პავლოვიპავლოვიშა - 1904 წ.
<br />
რ. კოხიკოხიშა - 1905 წ.
<br />
<br />
'''ლიტერატურაშ დარგის''':
<br />
რ. თაგორითაგორიშა - 1913 წ.
<br />
რ. როლანიროლანიშა - 1915 წ.
<br />
თ. მანიმანიშა - 1929 წ.
<br />
მ. შოლოხოვიშოლოხოვიშა - 1965 წ.
 
==ლიტერატურა==