ვიკიპედია:ტერმინოლოგია

ოთირალი ზიტყვეფირედაქტირაფა

ათაქ გაგმაბჭარათ ოთირალი ზიტყვეფი დო ფრაზეფი, უკული ბოტიშ ამბე მუაგვარათ დო დითირას ოკო კანკალე მუდგარენქ. ასე გიმენსექციეფით გაგშაფრთნქ ზიტყვეფს დო მუთუნი შხვა აზრეფი გაღალუნა-და, თუდო ქათუჭარით.--ოდაბადე (სხუნუა) 20:35, 3 მარაშინათუთა 2012 (GET)

მსოფლიო - მოსოფელირედაქტირაფა

  (მახუჯე)--მარგალონა (განხილვა) 21:51, 3 მარაშინათუთა 2012 (GET)

მემკვიდრეობა - მონძალარედაქტირაფა

  (მახუჯე) --მარგალონა (განხილვა) 21:51, 3 მარაშინათუთა 2012 (GET)

მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლი - მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტირედაქტირაფა

  (მახუჯე) --მარგალონა (განხილვა) 21:52, 3 მარაშინათუთა 2012 (GET)

მდინარის აუზი - წყარმალუშ ღანჩორედაქტირაფა

  (მახუჯე) --მარგალონა (განხილვა) 21:52, 3 მარაშინათუთა 2012 (GET)

აუზი - გოჸორირედაქტირაფა

ხელუანურ აუზშე რე ჩიება.   (მახუჯე) --მარგალონა (განხილვა) 21:53, 3 მარაშინათუთა 2012 (GET)

პირველირედაქტირაფა

პირველიქ დოსქიდას ოკო, მაართა დო მინშა მაართანი იხვარებუ ვიკის, მუთ ვარე თინჷ მარგალურშო.ოდაბადე (სხუნუა) 18:25, 5 მარაშინათუთა 2012 (GET)

ზოგადი ტერმინეფირედაქტირაფა

ათენეფი ქოძირით, ოხვილური ზიტყვეფი რე.

რედაქტირაფა

ოდგა - საყრდენი
ოდიარობუა - ბალახეულობა. 
ოზოთე - საზამთრო(გიმიბრინუათ „საზოთო“-შ მანგიორ)
ოთინაფუ - პირდაპირ. 
ოლანი - 1. მომყოლი, 2. განი 
ომალი - სარგო
ონჭირე - ვიწრო
ორგალი - სახლის, ქუხნის თაღი. გიმმარინენა ზოგადო თაღიშ ნიშულობათ. 
ორსანტი - ოსტატი, ხელოსანი. 
ორანი - რიდი, კრძალვა. 
ოსაფულე - სასაფლაო. 
ოსერიშე - ვახშამი 
ოსერიშობა - ვახშმობა 
ოსხირი - საფუძველი, საძირკველი. 
ოქინაფუ - საინტერესო სანახავი, საინტერესო. 
ოქიტალი - სახვევი
ოქუმი - წისქვილი
ოჸოვანია - საორჭოფო, საეჭვო. 
ოჸოფარე- ნაყოფიერი, მოსავლიანი. 
ოჸურჩე - სავანე, თავშესაფარი. 
ოშოღალე - ძალიან ბევრი. 
ოჩილე - საცოლე. 
ოჭიშიერო - თამამად, გაბედულად. 
ოხთი - სამაგიეროს გადახდა, შურისგება.

რედაქტირაფა

წანაფა, წანუა - რწმენა, წამება. 
წარწი - პრესი, წნეხი. 
წაწი, წაწია - წვენი. 
წესდვალა - წესდება
წვანთირი - მახვილი, ეს განსაზღვრებაა და არა არსებითი სახელი. 
წილამური - ბეწვი. 
წირეხი - დაგრეხილი წნელი. მაგალთო „კინაწირეხი“ ტროსიშ მანგიორო ვეხვარებენო?
წიწკაზი(ჭიჭჷლაკი) - ჭანჭიკი
წკაატამა - სახლეჩი ატამი. 
წკაპი - მწკრივი, რიგი. 
წკარი - მწკრივი, რიგი.
წკარაშო - მწკრივად. 
წკულეტი - იგივეა რაც წირეხი. 
წკუპი - ვიწრო. 
წომი - ჭოტი. 
წუნგა - სულელი
წყარგელაფუ - წყალვარდნილი, ჩანჩქერი.

რედაქტირაფა

ცაბორია / ცაცაბორია - ცის კიდე, ცის დასალიერი, ძალიან მაღლა ცაში. 
ცაგვერდია - არასაიმედო, უნდობი. 
ცაორცია - ირიბი
ცაცხამუტი / ცხაცხამუტი - მარჯვე. 
ცელენდრი - ცილინდრი(ქუდი). 
ცოცმანდი - მიხვედრილი, სხარტი, გონებაგახსნილი. 
ცჷნდჷრი - ციმბირი
ცქუცქუტი - ცბიერი. 
ცხენენდი / ცხენენჯი - ცხენოსანი, მხედარი
ცხენენჯუა - ცხენოსნობა 
ცხვანე - ჭაღარა; მხცოვანი. 
ცხიცხიე - ხისტი, ძალზე მშრალი
ცხუტი - ძეძვი

რედაქტირაფა

ხაბო - ხრამი, ხევი
ხალია - დაბლობი; ვაკე; ჭაობიანი ადგილი. 
ხამჩე - ბამბა; ბამბის ქსოვილი
ხანათი - ღალატი; მტრობა - მოხანათე - მოღალატე 
ხანდარა - ავდარი, ხანგრძლივი წვიმიანი, ცუდი ამინდი. 
ხარვანი - ხარბი
ხარვანობა - სიხარბე 
ხარხი - ჯებირი
ხვია - მუცლის ჭია 
ხვისტა - ტახტი 
ხილაჩარი - ბოგანო
ხირხიმელი - ხერხემალი 
ხორიალე - ხორველა, ქოლერა. 
ხურჭკუმი - ვარსკვლავთა კრებული; ხომლი.

რედაქტირაფა

ჯაკონი - ჯიუტი, კერპი 
ჯაალი - მძევალი 
ჯალაბერი - საკაცე
ჯანერი - ზარბაზანი (ხის) 
ჯიხაჯაოზი - გოლიათი, ბუმბერაზი.

რედაქტირაფა

ქაბარკა - ფარეხი. გარაჟიშ მანგიორო იხვარებე. 
ქამფარი - ჯურღმული 
ქართხა - რგოლი
ქარწიბი - წითელი კაჟი, მთის ბროლი
ქაქაბი - ქუთუთო 
ქესატი - ღარიბი
ქვახა - დადასტ. ნაწილაკი, გამოხატავს თანხმობას, -- დიახ, კი. ასევე უჩვენებს უეჭველობას, -- ნამდვილად, უდავოდ.
ქვიბი - ქვაბული
ქილიმი - გამომძალველი, წამრთვეი, თაღლითი. 
ქინდირი - ქედი
ქირსე-პიჩუა - საშობაო მარხვა. 
ქოლო - დიდი კასრი
ქვარაშ სინთელე - დიზენტერია, მუცელა, სისხა. 
ქორგა - ქოლგა
ქოროტი - ლილისფერი, მუქი ცისფერი
ქოფე - ლაფი 
ქულამური - 1. გრდემლი, 2. ქურა 
ქურაზი - სასაპნე

რედაქტირაფა

ღაღანია - ახალამოსული ბალახი 
ღაღულე - ბიბილო
ღირზე - ღერძი 
ღეტარა - ტაბლა 
ღვაბი - დუნდული 
ღვაწი - ღვაწლი
ღუზანდარა - ჭოტი 
ღულერი - მოაჯირი(ერთ-ერთი მნიშვნელობით). 
ღურმული - ჭირი, უბედურება. 
ღურჯა - ფუღურო
ღჷტლაზი - დაკოდვის შემდეგ სქესობრივი უნარის შენარჩუნება

რედაქტირაფა

ლაბა - ფერდობი 
ლაბერწი - ლავიწი
ლაგარდა - განივი 
ლამური - ალერსი, მოფერება 
ლაბარტყია - ბრტყელი
ლასქორი - მაღალი, მიუვალი კლდე
ლაღუზი - რეზინის ფეხსაცმელი - კალოში ა ჩექმა. 
ლენი - ლურჯი 
ლეჟერი - ნესტიანი ადგილი 
ლესქერი - ჯარი, ლაშქარი. 
ლეჩექი - ლეჩაქი
ლიგე - მტკნარი 
ლიჩანდური - თუნუქის ყელიანი სასმისი
ლოგინუა - დაფასება. მუს ლოგინანქ სელეგინს? - რამდენანქ აფასებ სულგუნს? 
ლოუ - ენაბლუ./ალიო ქობალია/ 
ლოფორსა - ენაბლუ, ენაბორძიკა
ლუყურტი - წყნარი, მშვიდი

რედაქტირაფა

პალუხი - ქისა, 
პეპუ - ბებიის მამა
პეხვი - წიხლი; ტერფი
პიანი - ნება,სურვილი.
პირსელი - ნათლიდედა, მონათლული ბავშვის დედა

რედაქტირაფა

ფა - ფოთოლი(ერთ-ერთი მნიშვნელობით)
ფათქა - ფრინველის ფრთა, დიდი ბუმბული, რომელსაც საწერად იყენებენ. 
ფალანდი - ფალავანი
ფალაზონი-ფოთლოვანი(ადგილი) 
ფარაკა - ფარღალალა; ბარაკი. 
ფარდი - ზღვარილ მიჯნა; ზომა. 
ფარეხი - ბზიკის ბუდე. 
ფართაჩათ - შილიფად; კარგად. 
ფარისოლი - ფარისეველი 
ფარყ-ი - ფოთოლყრილი; ტყე-ბუჩქიანი ფერდობი (პ. ცხად., კატალ., გვ. 27). ღობეძგას ფურცელალაციმირი რენ, თქუანა ფარყი-ს
ფატალა - დაჩეჩილი მატყლი. 
ფატანა - ფთილა, ფარტენა. 
ფაყუ - ქუდი, თავსაბური.(მარა ენა ქუდი-შ აკანს ვეხვარებე, გაგებელ რე მუნერ გიორთუმალიშ ჯოხო რენ).
ფეექარი - ფეიქარი
ფეთქი - მაჭარი, ბადაგი. 
ფელური - სეირნობა 
ფენთხი - უკანა ფეხების მუცელთან შემხები ნაწილი; გვერდის უნეკნებო ნაწილი საკლავისა
ფერნაჸილი - ფერმკრთალი. 
ფერო - რუხი, მოშავო თეთრი (პ. ჭარ.); თეთრსა და შავს საშუალი (საბა). ფეროქოთომი შავ-თეთრი ქათამი. (შავთეთრიშ აკანს მახვარებენანო ითამ?) 
ფეხთი - ფრთხილი 
ფითონი - თარო სამზად სახლში (ქუხნაში) ჭრაქის (კოჭობის) ან სხვათა ჩამოსადებად (გ. ელიავა).
ფილაღი - მამლის ღაბაბი; მამლის წვერი. 
ფირთახი ჩხვინდიშ - ცხვირის ნესტო
ფირთახი ყ’უჯიშ - ყურის ბიბილო
ფირფიცქი - საუკეთესო
ფოლო - ფლოქვი, ჩლიქი. 
ფორცხოლი - ფოცხვერი
ფრაველი - ფერფლი
ფუდა - ბერწი(მარა ბურჭი იფხვარათ იშენით).

ჩამადი - პაპის მამა
ჩამიერი პურადი
ჩამურაფა - რეაგირების მოხდენა, ყურადღების მიქცევა. 
ჩებეკი - მაგარი ტყავი ან ქსოვილი
ჩელეხო - ბლომად. იგივეა რაც „მერყეთ“ 
ჩეჸვა - წყლიანი დაბლობი. 
ჩეხუ - ხის მაგიდის მაგვარი. 
ჩვათია - იხვის ჭუკი
ჩინორი - მწყემსი; მცველი. 
ჩირი - ცვილი(ასევე „ცუხი“)
ჩქენჯიერი - რჩქენჯიერი - მცოდნე, განათლებული. 
ჩქოლა - ახალი, ახალგაზრდა. მაგ.: ჩქოლა ბული, ჩქოლა ჸურზენი. 
ჩხენჭიერი - გულიანი, გაბედული, ენერგიული, მონდომებული, ცოცხალი. 
ჩხანჭუა - ხალხური სპორტის ერთ-ერთი სახეობა, -- ასპარეზის მონაწილე ავიდოდა ხის კენწეროზე და ცდილობდა, თავისი სიმძიმით ისე მოეხარა იგი, რომ ფეხებით მიწას შეჰხებოდა. ასეთი შეჯიბრება ტარდებოდა მარტ-აპრილში ქეჯვარობის შემდეგ (პ. ცხად., ძიებ., გვ. 59).
ჩხვინდიშ კარაჩხა - პირბადე 
ჩხვინდიშ სარკე - ნესტოს გარშემო მუქტიტველი ადგილი
ჩხომაფა - დაბედება
ჩხომელი - სათევზაო პატარა ნავი
ჩხოტა - ეშვი,დახრილი, დალმაცერი.
ჩხოტი-ნიშანი,სერა,იარა პირუტყვის ყურზე.
ჩხოტორია-ეშვიანი,ბაგეჩახეული,გრძელრქებიანი.
ჩხჷბოტა - პატარა, მოჩხუბარი მამალი

მუთუნი ჩილათა ქორენ ქოფრქენთჷ და, ქოთქვით დო დობსხუნათ.--ოდაბადე 12:57, 21 ფურთუთა 2012 (GET)

კულტურა, რელიგია დო ფილოსოფიარედაქტირაფა

ლიტერატურა დო ხელუანობარედაქტირაფა

ადამიერირედაქტირაფა

მარგალურო ქორთულო შხვა ნინაშა წყუ შენიშვნა
ადამიერი ადამიანი [1]
  • ასაგასა–სხეული,ტანი.
  • ანაგი– აღნაგობა,სხეული,ტანი.
  • აფსო–ასო.
  • აფსო – ასო, ნაწილი სხეულისა, საშოს გარეთა ნაწილი(მდედრისა).
  • აფსკანი – აფსკი,ასოს კანი, თხელი სისრიფანაკანი.
  • აფხა–ბეჭი.
  • აქრა–თვალის რქოვანა.
  • ბაია–თვალის გუგა.
  • ბაიკარდი – გულმკერდის არე.
  • ბანდღი– კუჭის დიაფრაგმა.
  • ბანჯი–ბადექონი.
  • ბირგული–მუხლი.
  • ბირგულიშ კვარი – მუხლის თავი.
  • ბირგულიშ კონჭი – მუხლის სახსარი.
  • ბირცხა – ფჩხილი.
  • ბიწკი–ფეხის წვერი.
  • ბონდღი–ტვინის გარსი.
  • ბორკი–ქვედა კიდური მთლიანად.
  • ბორჯღი – თვალის ჩინი, თვალის ფესვი.
  • ბოყვი – ზურგის ძვალი.
  • ბუშთი–ბუშტი.
  • გაბარჯღა–ნეკნი.
  • გაგაჩი– ხერხემალი, ბეჭისა და ბეჭის შუა ნაწილი,ქედი.
  • გაგაჩია–ხერხემალი.
  • გაზე– ფეხი,ბარძაყი.
  • განთხი–მუხლები.
  • განთხი– ფეხის ნაწილი მუხლს და კოჭს შორის.
  • განთხი– ფეხების ღონე.
  • განთხი–ბაყვი.
  • განთხი–წვივ–ბარძაყი.
  • გარდღა–წვივი.
  • გასა–ჩონჩხი.
  • გაღა– ტვინი, ჭკუა.
  • ეხვენჯი–უკანალი,საჯდომი.
  • გვამი – მუცლის ღრუ კუჭ–ნაწლავიანად.
  • გვამიშდუდი–უკანა ტანი.
  • გორგალი–ზურგის ზედა ნაწილი.
  • გურგინი – კეფის ცენტრი, თმის გამყოფი ადგილი.
  • გურგი – ხერხემლის ზედა ნაწილი.
  • გურგიშ ჸვილი – ხერხემალი, ხერხემლის ძვალი.
  • გური–გული.
  • გურპიჯი – გულმკერდი.
  • გურკიზი–ბზის წნული.
  • დუდი–თავი.
  • დუდიშხოკო–თავის ქალა.
  • დუჸი–იდაყვი.
  • ეხვენჯი–კუდუსუბის ძვალი.
  • თოთო–ყიფლიბანდი.
  • თოლი–თვალი.
  • თოლიშ ბირჯღი – თვალის ფესვი.
  • თოლიშ ფიჭვი – წამწამი.
  • თოლნაკაკა– თვალის გუგა.
  • კაცხურკა(წყურკუჩხი)–ფეხის კოჭი.
  • კაცხურკაკა – კოჭი,წვივ –ტერფის სახსარი;
  • კაჭა – მუხლის სადრეკი.
  • კაჭაღე–მუხლის ქვედა ფეხი.
  • კერტი–მტევანი, ხუთი თითი ერთად.
  • კვარა– სხეულის ნაწილი გულმკერდის არეში.
  • კვარბირგული – მუხლისთავი.
  • კვინჭიხე – ბეჭი.
  • კვინჭიხე – თეძოს ძვალი,,გავა, ბარძაყის ზედა ნაწილზედაც იტყვიან.
  • კიბირი–კბილი.
  • კიდირი–მკერდი.
  • კითი–თითი.
  • კინთი – კერტი (ძუძუსი).
  • ჩანჯ კითი–ცერა თითი, ოძირაფალი კითი–საჩვენებელი თითი, შქა კითი–შუათითი, უკითე–არათითი, ჭიჭე კითი–ნეკა თითი.
  • კიკიბე–ლავიწის ძვალი.
  • კიკიბე– ნიკაპი .
  • კილე(კიYე)–მკლავი.
  • კინჩხი – კისერი.
  • კინჩხი – მხარი კისრისა და ხერხემლის შეერთების ადგილას.
  • კინჭიხე– თეძოს ძვალი.
  • კინჭიხე– მენჯი.
  • კირტე(კჷრტე)–ენის სამაგრი ყელში; ჩაჭდობის ადგილი ყვრიმალთან .
  • კისერი–კისერი.
  • კოკერი – წვივის წინა მხარე.
  • კონკერი(წკონწკერი)–წვივი.
  • კოპეია დუდი (კოპეჭია დუდი)– თავის გვირგვინი, თავის კეფის ზემო ნაწილი.
  • კოპეჭია –შუბლის ცენტრალური ნაწილი.
  • კურტუმელი–კურტუმო.
  • კუკუ – ფეხის წვერი.
  • კუჩუბა – ხერხემლის ნაწილი, კუდუსუნის არე.
  • კუჩხი– ფეხი.
  • კუჩხიშ ნარჩა– ფეხისგული.
  • კუჩხიშ ქვარა – წვივის კუნთი.
  • კუჩხიშ ღია – მუხლის სადრეკი ადგილი უკანა მხრიდან.
  • კუჭი(ყია)–კუჭი.
  • ლაბერჯი(ლაბერწი)–ლავიწის ძვალი.
  • ლაბერწი – ლავიწი ლაბარტყია – ბრტყელი .
  • ლართი–მხარის ძვალი რომელსაც უერთდება ლავიწის ძვალი.
  • ლაჸვა–ფერდი.
  • ლერჩქვა (ლეჩხვი)– ტუჩი.
  • ლეჩქვი– ტუჩი.
  • ლიკვი– მუშტი.
  • ლინჩქ-ი (ლინჩქის) აპკი.
  • მანჯა–მაჯა.
  • მარჭვა–ყბების შეერთების ადგილი ყურის ძირას.
  • მერტყვილი – ქუსლი, მისახსრებული.
  • მეხვენჯი– ბოქვენი,ბოქვენის ძვალი.
  • მინკი – აპკი.
  • მირკვილი– თითის ბალიში.
  • ნაკაკა თოლი – თვალის გუგა.
  • ნარღველიშ ბუშტი – ნაღვლის ბუშტია.
  • ნარქი – ხორხი.
  • ნარქი – ნაქი, რბილი სასის წაგრძელებული ბოლო ნაწილი.
  • ნარქი – ხახა.
  • ნარჩა –ტერფი.
  • ნარჩა კუჩხი – ფეხის ტერფი.
  • ნაჩა – ფეხის გული.
  • ნაწი – კუჭი.
  • ნახჷრიტა – შიგნეული,კუჭნაწლავი,ღვიძლი,ფილტვები.
  • ნე –ელენთა, ნაღველი.
  • ნთილა (ფარცხალი) –ნეკნი.
  • ნინა –ენა.
  • ნიჩვი – ცხვირ–პირი.
  • ნჷკჷ–ნიკაპი.
  • ნოლი–ღრძილი.
  • ნორღვა (ნორჩქვა) – წინა ნუნი.
  • ნორში – ხელის შიდა ზედაპირი .
  • ნოღმელი – ნაღველა.
  • ნოჸორი – პირის ღრუ.
  • ნოჸორი – ხახა,პირი.
  • ნოჸორი – საყლაპავი, ყრონტი, კრიჭა, ხახა.
  • ოლეჭყვე – სანერწყვე.
  • ომორე – ღვიძლი.
  • ონტოლე – წინამდებარე ჯირკვალი.
ორნა-სახნისი,კავი;ყელის უღელი.
  • ორანი – აურა უხილავი ძალისა,აღმონაბერი სახე ღმრთისა/აჩრდილი/ჭაჭანება,სამყოფელი.
  • ორგაჩე – ორგანიზმი.
  • ორსხი – სახსარი.
  • ორტყაფუელი – წელი.
  • ორცხუა – სახსარი
  • ოღეჯე – ხერხემლისა და თავის ქალის შესახსრების ადგილი.
  • ოფარე – ზურგი.
  • ოფსკილე – საშვილოსნო.
  • ოჸულე – კეფა.
  • ოყულეში – კისერი.
  • ოშუმეში – ულვაში.
  • ოშფა– სწორი ნაწლავი.
  • ოჭიში – ზურგი.
  • პეხვე– ტერფის ზედა მხარე.
  • პეხუ –ფეხის წვერი.
  • პინჩი – ცხვირის ნესტო,ჩიჩორი.
  • პიპული –პატარა ბავშვის პირი.
  • პიჯი – პირი.
  • პუზინე – ჭიპი.
  • პუხუ –ზურგის ზედა ნაწილი,კუზი.
  • რიგი – თვიური, ქალის ორგანიზმში ფიზიოლოგიური პროცესი.
  • რღია – იღლია.
  • რტყილი (ჭაჭა) – თირკმელი.
  • რტყილი – რტყიი – ელენთა.
  • საზინდი – კუნთის ძარღვი.
  • სანჭყო (ონჭყე) – ვენა.
  • სასქუო – საშვილოსნო.
  • სატყვაცელი–სახსრის თავი.
  • საღონე–ასო.
  • სახანთი–ქალის საკვერცხეები.
  • სახვერდო–უკანა ტანი.
  • სახსნი–ნაღველი.
  • სვენა– გონი, ცნობა.
  • სვენიერი– გონიერი ,გონივრული,ცნობიერი.
  • სიმანდი– სახსახრი,სასიცოცხლო ძალა, სხეულის ნაწილი, ორგანო.
  • ტკე–ლიმფური ქსოვილი.
  • ტკე – ბადექონი მუცლისა.
  • ტკილი–ელენთა.
  • ტანი–ტანი.
  • ტყები–ტყავი.
  • ფარცხალი (ნთილა) –ნეკნი.
  • ფაში–ფაშვი.
  • ფეთქა – საფეთქელი.
  • ფერთხი–ყურის ბიბილო.
  • ფერთხი–ყურის ბიბილო, ნესტო, ნეკთაშორისი ნაწილი გვერდებისა.
  • ფერწყუ–საფეთქელი.
  • ფიმფი – თმის ღერო.
  • ფირთახი ჩხვინდიშ - ცხვირის ნესტო
  • ფიჟვი–ფილტვი.
  • ფირჸვი–ქვედა ტუჩი.
  • ფიჸვა–ყბის ქვედა ნაწილი.
  • ფიჭვი–ქუთუთო.
  • ფიჭვი– წამწამი.
  • ფრიმული – წვერი.
  • ქვარა–მუცელი.
  • ქვარაყოყო – ე.წ. პატარა მუცელი, მუცლის ნაწილი ჭიპის გარშემო.
  • ქინდირი – კისერი.
  • ქონქი–ქვედა მუცლის განსპირა ადგილები.
  • ქონქი–ფერდი .
  • ქური–ქუსლი.
  • ღვა–ლოყა,ღაწვი.
  • ღვაღვი – ღაწვ–ყვრიმალი.
  • ღვაბი– საჯდომის დუნდული, დუნდულა კუნთი.
  • ღვანწკი–ყბა.
  • ღვანწკი–ლოყა.
  • ღვაღვი–დუნდულები,ღაწვ–ყვრიმალი.
  • ღია–იღლია.
  • ღვიზი – ღიპი.
  • ღვირთი – მუშტი,მჟიღი,ხურთი.
  • ღვიჟი – ღვიძლი.
  • ღინჯგი – ნუნი, ღრძილი.
  • ღირაჭი – ნიჟარა ყურისა.
  • ყია–კუჭი.
  • ყჷრტჷ–სასა.
  • ყორყელი–ყელი.
  • ჸვა – შუბლი.
  • ჸვა ნაკაკა – შუბლის ცენტრი.
  • ჸვაჯიშ კაკალი – სათესლე ჯირკვალი.
  • ჸვერე ჭჷ– ბრმა ნაწლავი.
  • ჸვიბი –ყვრიმალი.
  • ჸვილე –ძვალი,მხარის ძვალიწინაქმხარი, კილე.
  • ჸვინგი (ყვინგი) –თავის ფუძე.
  • ჸვინგი (ყვინგი) – ქედი(კისერსაც აღნიშნავს).
  • ჸვინგი – კისერი,კეფა.
  • ჸულე –კისრის უკანა მხარე.
  • ჸუჯი – ყური.
  • ჸუჯიშ ში ფერთხი ყურის ბიბილო .
  • შავახარი – ბარძაყი.
  • შავახარი – მუხლზედა ნაწილი ფეხისა.
  • შიგანი – ფაშვი.
  • შვე – სახსრებს შორის ადგილი.
  • ჩიკუ (ნჷკჷ)– ნიკაპი
  • ჩიპა – ჭიპი.
  • ჩირქე– ბარძაყი.
  • ჩიყვი – ჩიყვი.
  • ჩუპა– ჭიპი.
  • ჩუჩა– მუცლის ჭიპქვეშა ნაწილი.რბილი ნაწილი.
  • ჩხეშა – გავა.
  • ჩხეშა – თეძო.
  • ჩხვინდი – ცხვირი.
  • ჩხონჩხი – ღვიძლი.
  • ჩხოტუ – ყვრიმალი ძვალი.
  • ცა – უკანა ნუნი.
  • ძელი – კუნთი, რბილი უქონო და უძვლო ხორცი.
  • ძვალი – ძვალი.
  • ძუაძელი –ძვალ–რბილი.
  • ძუძუ–ძუძუ.
  • ძღუკუ – ზედა ზურგს და წელს შორის ადგილი.
  • წარი–წარბი.
  • წარის ძვალი – წარბის ძვალი, შუბლის ძვლის ქვედა ნაწილი, რომელიც რკალივით ავლია თვალის ბუდეს.
  • წაწამი – წამწამი.
  • წელი –წელი.
  • წკონწკერი –წვივი.
  • წკონწკერი –შუბლის ძვალი, კოპი შუბლისა.
  • წიმორთი – ფეხი მუხლამდე.
  • წიმორთი – მაჯა.
  • წირღვი –წვივის უკანა მხარე რბილი.
  • წირღვი –წვივი,გაზა, ნაწწილი უკანა ფეხისა, რომელზედაც მიმაგრებულია ნაკუთალი.
  • წკონწკერი – შუბლის ძვალი, კოპი შუბლისა.
  • წონწო – ბაშვის ასო.
  • წყურკუჩხი (კაცხუნკა)– ფეხის კოჭი.
  • წყუწყუტი – კოჭი.
  • წყუწყუტი –ხელის, ფეხის გული.
  • ჭაშა –თხემი, შუბლზედა ძვალი.
  • ჭაჭა (რტვილი) –თირკმელი.
  • ჭვერხი – ამომჯდარი ძარღვი (მოხუცისა),მყესი.
  • ჭიღვი – მხრის სახსარი.
  • ჭიშა – შუბლი ძვალი.
  • ჭჷ – ნაწლავი
  • ჭურჭული – ლიბრი (თვალისა).
  • ჭურჭულთოლი – თვალის გუგა.
  • ჭყჷრთა – წყვრთა.
  • ხარი –ლაჯი.
  • ხასილა – გვერდი.
  • ხე – ხელი.
  • ხინტკირი – ხრტილი.
  • ხეხუ – პატარა ბავშვის ხელი.
  • ხოპდუდი – თავის ქალა .
  • ხოპო – ქალა.
  • ხოკო –თავის ქალა.
  • ხორხოტა –ხახა.
  • ხორხოტა –ხახა, ხორხი.
  • ხურხი – ყელი.
  • ხუ – პეშვი.
  • ხუჯი – მხარი.
  • ხუტკუბა – შეტყუპებული პეშვები.
  • ჯგიჯგეფი – – ახალამოსული კბილები ბალღის.
  • ჯერღვი – ძარღვი.
  • ჯინჯიხი – თავის ქალის ფუძე.
  • ჯირგილი – მძლავრი, საღეჭი კბილი, ძიორის კბილი.
  • ჯირგილი – ღრძილიხორცი.
  • ჯირკვილი – ჯირკვალი.
  • ჯირღი – მყესი, დაჭიმული, ძარღვი.
  • ჯღონჯღო– ფილტვი.
  • ჯურჯანი – მუცლის ფარი, რომელზედაც მიმაგრებულია ნაწლავები.

ადამიერი დო ჯარალუარედაქტირაფა

ისტორია დო სახენწჷფორედაქტირაფა

მენცარობა დო ტექნიკარედაქტირაფა

მათემატიკარედაქტირაფა

  • გაბრელება - გამრავლება
  • ობრელებელი - სამრავლი
  • მაბრელებელი - მამრავლი
  • ნაბრელებუ - ნამრავლი
  • ოძინი - საკრები
  • მაძინი - მაკრები
  • ნაძინი - ჯამი (ნაკრები)
  • რთუალა -გაყოფა
  • ორთალი - გასაყოფი
  • მართალი - გამყოფი
  • ნორთი - განაყოფი
  • მორკება - გამოკლება
  • ორკი - საკლები
  • მარკი - მაკლები
  • ნარკი - სხვაობა
  • ჭურჭული, ნოქთა — წერტილი,
  • თინფა — წრფე,
  • ტაბაკა — სიბრტყე,
  • მუნაკვათა — მონაკვეთი,
  • ჩხორია — სხივი,
  • კუნთხუ — კუთხე,
  • სუმკუნთხული — სამკუთხედი,
  • კვარკვა — წრე,
  • კვარკვაფა — წრეწირი,
  • ტახილი — ტეხილი.

დიხაუჩა დო სამყარო, ცოცხალი ორთარედაქტირაფა

ასტრონომიარედაქტირაფა

  • ბერგიშ ტარი – თოხის ტარი; თანავარსკლედია, შედგება სამი მნათობისაგან, ქართული შესატყვისაია სასწორი.
  • ბერთემიშ მურიცხი – ბეთლემის ვარსკლავი, ძალიან ლამაზი, სასოების აღმრძველი, იმედის მომცემი.
  • გუმათანე მურიცხი – მთიები, ცისკრის ვარსკლავი.
  • კოლური – ცის სფეროს დიდი წრე, რომელიც გადის სამყაროს პოლუსებზე.
  • კუჭუხმურიცხი – წვრილ ვარსკლავთა ხომლი, თანავარსკლავედი.
  • დიდთუნთია – დიდიდათვის თანავრსკლავედი.
  • მანათუ–მნათობი, მანათობელი.
  • მარსქული – სატურნი, კრონოსი, დრო–ჟამის მომწესრიგებელი პლანეტა, ქვეყნიერების წარმომქმნელი, სიცოცხლის დამსაბამებელი და მფარველი; ბედნიერების ცა – მეშვიდე ცა.
  • მეშხურეშ შარა – მეცხვარის გზა (თანავარსკლედია, იგივე ირმის ნახტოი, ხარის ნავალი); ორი ნათელი ზოლი ცაზე, გაწოლილი ჩრდილოეთიდან სამხრეთისაკენ. მათი დაახლოება – დაშორება რომლიმე პოლუსთან კარნახობდა გლეხს, რამდენად ხელსაკრელი წელი დგებოდა მესაქონლეობისა და მიწათმოქმედებისათვის.
  • მისერი – მეღამური, ვარსკლავთმცნობი.
  • მირცხულა– ვარსკლავთმრიცხველი.
  • მურიცხეჭაჭილი– თანავარსკლავედი, ხომლი.
  • ოჭკვაჭკვაია მურიცხი მოციმციმე ვარსკლავების ხომლი.
  • ოჭკვაჭკვაია – მოციმციმე, ვარსკლავებით მოჭედილი.
  • ცა – ვენერა.
  • ძვარა თუნთი – დიდი დათვის თანავარსკლედი.
  • ჭვიალია – მბრწყინავი, მოკიაფე(ვარსკლავი.)
  • ჭკვაჭკვინი – ხომლი,წვრილ–წვრილ საგანთა ერთობრიავი ციმციმი,ბრწყინვა ვარსკლავებისა.
  • ქირსიანეშ სასწორი – შეესატყვისება ირმის ნახტომს, რაც იგივე ბერგიშ ტარია.ოწონდე – თვალსაწიერი, ჰორიზონტი.
  • ხურჭკუმი – ხომლი, ე.წ. მრავალა, ვარსკვლავთა კრებული(შედგება შვიდი ვარსკლავისაგან, ხილულ ცაზე ჩნდება ივნისის დამდეგს და ჩდასვლეით ნოემბრის დამლევს, გამთენისას. მეჯოგეები იყენებდნენ ორიენტირად სამეურნეო საქმეებში, მგზავრობისას): კაშკაშა, სუფთა, მრავალი.
  • ხოჯიშ ნალი – ხარის ნავალი, ირმის ნახტომი.
  • ჯგირ მორსკულა – კარგი ორბიტა, ზოდიაქო.

ფიზიკარედაქტირაფა

  • განგალი – რხევა.
  • განგალა– რხეული.
  • განმიკი – გარშემი, გარეწრე, განზე და ირგვლივ.
  • გვირზილი–ბირთვი.
  • გირგოლი –რგოლი.
  • გორსიალერი – გლუვი.
  • დირკუ – დრეკადი, დრეკილი, მრუდე.
  • დოდღო – ბლანტი.
  • დოწირწოლირი – შეკუმშული.
  • თონორუა – გათანაბრება, გასწორება.
  • თონორილი – გათანაბრებული.
  • კუბო – უჯრედი.
  • კვარკვალიტა– ბურთულა.
  • კაპიჭი – მინა, მინის ნაკეთობა.
  • ოწარწაშე – წნეხი.
  • მანტირუ –ტევადი.
  • მართუაფალი – გამანაწილებელი.
  • მანჭკვალი – ბოჭკო, ,ნაოჭიანი.
  • მაღანჯებელი – მჟანგველი.
  • მოსინილი– მწვანე ფერის ნივთიერებებთ სპილენძის ნაკეთობა, თითბირის ჭურჭელი.
  • მოღე – მასალა, ნივთი, იარაღი სამუშაო.
  • ცეკა–კონუსი.
  • ცირაღილი – შეკუმშული.
  • ცირაღუა – შეკუმშვა.
  • ფარგა – რკალი.
  • ფორცხოლი– გვერდი, წიბო, წახნაგი.
  • ფორსუა – დახშობა, დაბინდვა გონებისა.
  • საქილა – რხევადი.
  • ნაღუზა – ნაგლინი, მოდრეკილი.
  • ნაღულიზა – ნაგლინი.
  • ნჭება – სიჩქარე, სწრაფვა.
  • ნჭებული – მოჩქარე , დაჩქარებული, მსწრაფვი.
  • ნდულუ– თხიერი, ნაღვენთი, ლღობადი.
  • ნჭირა – ძაბვა, დაძაბვა.
  • წიწა – ნაწილაკი, უმცირესი ნაწილაკი.
  • წარწი – წნეხი.
  • წარწუა – შეკუმშვა, დაწნეხვა.
  • წიწიხი – წნეხი, სიმჭიდროვე
  • წყორი – ხსნარი.
  • ზარდუა – წრთობა.
  • ქვანთი – სითხე.
  • ჭაჭმენტი–მაგნიტი.
  • ჭირკინი – დაჭიმულობა, დაძაბულობა, ძაბვა,
  • ღვანდი–ნივთიერება.
  • რზინი – დენი.
  • ხალიწუა – მინარევებისაგან გაწმენდა, რაფინირება.
  • ხვარხვანტი–ზამბარა.

ქიმიარედაქტირაფა

ბიოლოგიარედაქტირაფა

გეოგრაფიარედაქტირაფა

მარგალურო ქორთულო შხვა ნინაშა წყუ მეღანკუა
ღანჩო აუზი 1
ნადუ შენაკადი 1
ჩქონი ნახევარკუნძული
წყარმალუ მდინარე 1
ზუღა ზღვა
ალაგიდა ძაბრისებრი ორმო,კრატერი
ტიოზი უდაბნო 1 ტიოზი უდაბნო

...რედაქტირაფა

კომპიუტერი დო ტექნოლოგიარედაქტირაფა

სპორტი დო ლაჸაფეფირედაქტირაფა

  • აფაქია –აფროსანი.
  • გერულაფა–დოღის წინა დღეს საცდელად გამართული ჭენება ჯირითი.
  • ისინდუა- შუბოსნობა
  • ნარგისი – ფიალა, თასი.
  • თარჩია - დოღი, ჯირითი
  • კვატალა– ქულა თამაშში.
  • ლიკვით რკინება – კრივი.
  • მარულა–დოღი.
  • მორკინე –მოჭიდავე.
  • სხაპი–ფიგურები რომელთაც ცხენს გააკეთებდნენ ხოლმე მოჯირითენი.
  • ჭარკინ–ი,–ჰოკეის მსგავსი ხალხური თამაში.
  • ღანკი–ნიშანში სროლასა და სასროლს უწოდებენ.
  • ღურჯუმელი – ყვინთვის, ცურვის სახეობა.
  • ხვაია– გუნდი, გროვა ,ხროვა.

შხვა ტერმინეფირედაქტირაფა

  • ანკინავი – ორპირა შუბი.
  • ანჩხაბერი–მუზარადი
  • ანჯარელი – შეაბჯრული
  • ანჯარი – ცივი იარაღი, მჭრელი. სამუშაო იარაღი (ცული,წალდი, ნაჯახი და მისთ).
  • ანწუხი– კაუჭი, ანკესის სახეობა, გრძელი, მოკაუჭებული რკინა, რომელიც ნავზე ჰქონდათ მიმაგრებული და ზედ ზუთხს წარმოაგებდნენ ხოლმე; საწამებელი იარაღი; შანთი.
  • აფუთი – გრძლტარიანი ბრტყელი მახვილი
  • ბოყვი – თოფის კონდახი
  • ბურწყი – მწკრივი
  • განგი– ფხა (ხანჯლისა, ხრეხისა ).
  • განგია– ფხიანი, მჭრელი
  • გესქენჯი–მხედარი.
  • გილართა – სიარული, დარაჯობის, თვალთვალი(გად)
  • გიმური – საგმირი, საკლავი იარაღი.
  • გოზანწაფა– ზათქი, გასროლა მსხვილი კალიბრის იარაღიდან.
  • გორდახამუ – მორკალული ხმალი.
  • დარაკა – ხელთსაპყრობი ფარი.
  • თხობელი–ჯაშუში.
  • თია – წილი, ნაწილი, ულუფა, ქვეგანაყოფი ჯარისა.
  • კაკარტი – საჩხვლეტი ისარი.
  • კარჭაპი – თოკებით დასაბმელი სახლი, კარავი.
  • კაჩხა – მათარის დანიშნულების ხის ჭიქა მურძაგას მზგავსია , მაგრამ შედაებით პატარა, იკიდებდნენ ქამარზე ყურზე გამობმული თასმით, ხმარობდნენ მგზავრობისას წყლის დასალევად; გვხდება ტარიანიც, მაწვნის ამოსაღებად.
  • კიბური– ჯავშნიანი, მაგარი,პიტალო.
  • ლაბაშა - 1. შუბი; 2. კვერთხი.
  • ლაღუმი–დინამიტი.
  • მაჟარა– შაშხანა, თოფი.
  • მაღულარი – მახვილი, ხმალი.
  • მარხინალი – ჩახმახი.
  • მარხუალი –მხვეტავი.
  • მეთოყუჯე – მეთვალყურე.
  • მეწვანჯე – მეწვერე,ებგური,ვინც მთის წვერიდან უთვალთვალებს მტრის მოძრაობას და სოფელს ატყობინებს ცეცხლით დანთებით; მაღლობიდან მზვერავი (გემზე, ბრძოლის ველზე).
  • მოურა–რკინის სახვრეტი, ზუმბა.
  • ნდუალა - ჩასობა, ჩარჭობა.
  • ნჩხოლაფა – შეტაკება.
  • ობანჭალი – მსხვილკალიბტრიანი იარაღი.
  • ოგაგალი – საგმერი იარაღი.
  • ოგანგურაია – ბლაგვი იარაღი (დანა, ხმალი).
  • ოკასალ თოფი – დასატენი თოფი
  • ორჩხე – ქარქაში.
  • ოჯინუ–სათვალთვალო.
  • რიკი – მასრა.
  • სანყურე –პატრუქი.
  • საფორდიხა –სანგარი, საფარი, ჩასაფრების ადგილი.
  • ქართა –ალყა.
  • შანკი – გუშაგი, ერთგული დამცველი.
  • შუფი – შუბი, ხიშტი.
  • ჩანგარი– ჩანგალი, რკინისკაუჭიანი საწამებელი იარაღი.
  • ცანტი–მჭრელი, ბასრი.
  • ძგიბი – სატენი.
  • წათე – ლახვარი, ნამგალაბუნიანი შუბი.
  • წვანთირი – მახვილი.
  • ჭახი–ტყვია
  • ჭუბი – ჯავშანი.
  • ხანგარამი – ლახვროსანი (წმ. გიორგის ეპითეტი ).
  • ხანგარი – ლახვარი.
  • ჯანერი - ზარბაზანი.


გრამატიკული დო შხვა ინტერესუანი ტერმინეფირედაქტირაფა

  • ჯოხონოთირი - ნაცვალსახელი
  • კილოთა - ზმნა
  • რიცხული - რიცხვითი
  • რთაფა - ბრუნვა
  • რთინაფა - ბრუნება
  • აკაყუბერამი -ერთმარცვლოვანი
  • ხონარიელი - ხმოვანი
  • წოროხონარიელი -თანხმოვანი
  • ნინაშობური - ნინაშური
  • ჯოხოსქილედი- არსებითი სახელი
  • ნერჩი - ფუძე
  • რხველაფა - კუთვნილება
  • ჯოხობური - სახელობითი
  • წკარი - მწკრივი
  • რანწკი - რიგი
  • ნათესობური - ნათესაობითი
  • მეჩამობური -მიცემითი
  • ხვალახონი - მხოლობითი
  • მიარონი - მრავლობითი
  • ჯოხოგიორთაშე - ზედსართავი სახელი
  • გინმალუ- გარდამავალი
  • უგინმალუ - გარდაუვალი
  • გეწურაფური - მიმართულებითი
  • ქიმინჯობური - მოქმედებითი
  • ალადვაშე - თანდებული
  • მეწურაფური - მიმართებითი
  • მეკონი - ნივთი
  • უღვლილი - უღულაფირი
  • უღულაფა - უღლება
  • უღულაფირუა - უღვლილება
  • ნინარი–სიტყვა
  • ზიტყვა–სიტყვა
  • ზიტყვასკვილი–წინადადება.
  • ლაწკარი - ბწკარედი, სტროფი.
  • გესაძინე– ზედნადები, ზედსართავი
  • ჯოხოგედვალირო – სახელდობრ
  • ნანჩი – დასკვნა
  • ანაჩია–შინაარსი
  • კილოთაშწმოხონი-ზმნისწინი
  • ბოლოგიორთაშე-ბოლოსართი